همزیستی اقوام مختلف کنار هم محیطی پاسبان فضیلت و کاردانی را بوجود آورده بود.
مسلمان و مسیحی در کنار هم برادر وار زندگی کرده و کلیسای ارمنی در کنار امامزاده و مسجد نشان از قدمت آیین جوانمردی و آزادمنشی این زادبوم دارد.
همواره روز اول سال نو تمامی افراد جمع شده و لایق ترین افراد را به سمت کدخدایی و میرآبی و مباشری می گماشتند و پیشرفت و رفاه جامعه را بر منافع شخصی ترجیح می دادند.
هر چند قبل از وقوع حادثه زن و فرزند را به تبریز منتقل کرده بودند اما مغازه و مایملک به یغما رفته و نابود می شود و آنچه طلب داشتند سوخت می شود.
روز جمعه ۱۴ تیر ۱۲۹۶ به هنگام ظهر عده ای قزاق و سالدات در بازار ارومیه تیر اندازی می کنند که منجر به کشته شدن یک سرباز آذربایجانی و مجروح شدن یکی از اهالی می شود و مردم از بازار می گریزند.
سپس سالداتها و قزاقها بازار و از جمله بازار صرافان را غارت کرده و آخر شب تمام بازار را نفت و بنزین پاشیده آتش می زنند که منجر به نابودی این بنای تاریخی می شود.
هر چند فرمانده روسها قول می دهد که دیگر چنین عملی تکرار نخواهد شد اما زمستان همان سال نیز بار دیگر به غارتاقدام می کنند.
ضربه دیگر بر کسب و کار در جریان بازگشت روسها به وطن بعد از انقلاب اکتبر و تبدیل ارز اتفاق افتاد که با تعیین اجباری نرخ تبدیل مانات به تومان بازاریان ضرر عمده ای متحمل شدند.
">
نطق ها و مکتوبات سید حسن مدرس صفحه ۲۹۱
سید حسن مدرس:
... منشائ سیاست ما دیانت است. ما با تمام دنیا دوستیم مادامی که متعرض ما نشده اند .هر کس متعرض ما بشود متعرض او خواهیم شد. همین مذاکره را با مرحوم صدر اعظم شهید عثمانی کردم. گفتم اگر کسی بدون اجازه ما وارد سر حد ایران شود و قدرت داشته باشیم او را با تیر می زنیم خواه کلاهی باشد خواه عمامه ای یا خواه شاپو بسر داشته باشد.بعد که گلوله خورد و زمین خورد دست می کنیم ببینیم ختنه کرده است یا نه ؟
اگر ختنه کرده بود بر او نماز می خوانیم و اگر ختنه نکرده او را دفن می کنیم. دیانت ما عین سیاست ما است و سیاست ما عین دیانت ما. ما با همه دوستیم و همینطور هم دستور داده شده است.
نطق ها و مکتوبات سید حسن مدرس صفحه ۱۴۳
از طرف رئیس سالداتهای روس اعتراضیه ای به مجلس ارسال شد که دو نفر سالدات و دو صاحب منصب که اهالی قوشچی گرفته اند مقتول شده اند و مجلس در این بار مسئول است.
مبارز نستوه و قهرمان مقاومت در فتنه جیلولوق
